برنامه ریزی منطقه ای توریسم
برنامه ریزی منطقه ای توریسم یکی از بخشهای بسیار مهم در زمینه توریسم است زیرا در صورت تقسیم بندی نواحی توریسم به مناطق مختلف امکان مدیریت مناسبتر فراهم می شود و ما می توانیم از توان های مناطق بطور مناسب بهره برداری کنیم . در برنامه ریزی توریسم ابتدا بخشها را در سطح کلان ایجاد می کنند ، در سطح خرد به پروژه ها و طرحهای توسعه ای خاص پرداخته می شود ، مثل بنگاه مسکن یا منطقه مسکونی ، محل تولید ، فرودگاه ، پارک ملی ، پارک مصنوعی ، طرح توسعه استراحتگاه یا کارخانه برق . بخش خصوصی در ابتدا مطالعه امکان سنجی انجام خواهد داد و بر اساس آن برنامه ای طراحی و تدوین می کند ، معیارهایی که آنها مدنظر قرار می دهند شامل تجزیه و تحلیل فعالیتهای بازار یابی ، تعریف محصول، آمیخته بازاریابی ، طرح پیشنهادی و توجیه طرح است ، اگرچه این روش برای طرحهای جهانگردی در نظر گرفته شده اما با اندکی اصلاحات می توان از آن برای هر طرح توسعه ای استفاده کرد .
گردشگر عام نیازمند مجموعه کاملی از تسهیلات ، خدمات و جاذبه ها در همان مکان و منطقه است .
برنامه ریزی منطقه ای با مسایلی مرتبط با توسعه محصول مواجه می شود ، برخی از این مسایل عبارتند از :
- توسعه بیشتر مناطق جهانگردی قبلا انجام شده است . ممکن است طرحها ی کلان توسعه جهانگردی نیز از قبل در حال اجرا باشد .
- به روز آوری و بهسازی تسهیلات ، اعم از توسعه مجدد و ابتکار و نوآوری .
- توسعه بیشتر استراحتگاههای موجود .
- بهسازی و بهبود بخشهای جهانگردی در شهرستانها و شهرها .
- اجرای مرحله اولیه توسعه مناطق توسعه نیافته یا کم توسعه یافته ( رنجبریان ، زاهدی ،1379،ص111).
- تاکید، از کلان به خرد ، از شناسایی و مطالعه مناطق تا توسعه حوزه ها و محل ها ، تفاوت می کند .
مناطق جهانگردی را می توان بر اساس قابلیت و ظرفیتی که دارند ، درجه بندی نمود . این امر به تصمیم گیری در مورد اینکه کجا باید تلاشهای توسعه را متمرکز کرد ، کمک می کند . به هنگام ارزیابی توسعه یک منطقه از نظر قابلیت و ظرفیتهای بالقوه ی جهانگردی ، باید معیارهای زیر را مورد توجه و بررسی قرار داد :
- آیا دارای تنوعی از منابع طبیعی جذاب هستند ؟
- آیا شرایط آب وهوایی مناسب است ؟
- آیا دارای تنوعی از جاذبه های فرهنگی از جمله محلهای تاریخی و باستانی هست ؟
- آیا به ذخایر آب فراوان دسترسی دارد؟
- آیا انواعی از امکانات و تسهیلات ورزشی و تفریحی را دارا است؟
- آیا شهرستانها ، شهرها یا مناطق استراحتگاهی شناخته شده ای دارد که از قبل یک سری تسهیلات خرید و سرگرمی را ارائه دهد ؟
- آیا از قبل وجود تاسیسات زیر بنایی مناسب و ظرفیت احتیاطی یا ظرفیتی که به راحتی قابل گسترش باشد برخوردار است ؟
- آیا جمعیت محلی به اندازه ای هست که نیروی کار مورد نیاز برای انجام خدمات جهانگردی را به راحتی تامین کند ؟
اگر این نیاز ها قبلا به خوبی تامین شده اند ، پس اینجا مسئله گسترش و توسعه مطرح میشود . آیا این منطقه می تواند موجب گسترش فعالیتهای جهانگردی شود ، و آیا این امر محصول را که قبلا در بازار شناخته شده را تغییر می دهد ؟ مهم تر اینکه این تغییرات موجب بهبود اوضاع می شود ؟ ( الوانی ، 1373، ص313)
منابع کارشناسی ارشد جغرافیا - برنامه ریزی توریسم