نکات مهم و برگزیده کتاب جغرافیا و شهر شناسی مرحوم دکتر یدالله فرید :

دوستان نکات مهم و تستی ارشد این کتاب که یکی از مهمترین و تاثیرگذارترین متون در کارشناسی ارشد ،مجموعه سوالات جغرافیای شهری  و مبانی و ایران می باشد .

منتظر فصول بعدی باشید .

باتشکر یونس (از این به بعد کلیه منابع مهم جغرافیا برای ارشد به صورت نکات تستی در این وبلگ اورده میشود . به امید رضایت دوستان و نظرات سازندیشان .)

فصل ۱)تعاریف و دیدگاهها

فردریک فن ریشتفن :شهر مکان تجمع انسانهاست و به غیر از فعالیتهای زراعی در آن امور بازرگانی انجام می شود.

ژان برون :بیشتر جمعیت شهر اکثر وقتشان را در شهر می گذرانند .

طبق نظر واگنر شهر محل تجمع امر بازرگانی است .

مارکس سورکه :عقایدش مرتبط با نظریات جامعه شناسی است .

پیرژرژ:شهر را دارای اقتصاد سوسیالیستی از راه فعالیتهای کشاورزی می داند .

جدایی شهر از روستا طبق نظر انگلس و مارکس :الف)تقسیم کار روانی اجتماعی ،ب)تمرکز و انزوا

بیشتر جغرافیدانان شهر را از لحاظ جمعیت و مقدار ان بررسی می کنند .

در کنفرانس بین المللی شهر پراگ آلمان بیش از 2000 نفر جمعیت شهر محسوب می شود .

در تمییز شهر از روستا بزرگترین مشخصه آن فعالیتهای کشاورزی است .

شهرهای هند و آسیای غربی 50  درصد جمعتشان از راه فعالیتهای کشاورزی امرار معاش می کنند .

انچه که بیشتر  از همه در تمییز شهر از روستا کمک میکند نوع فعالیت جامعه شهری است .

در ایران در سال 1335 نقاط بیش از 5000 نفر شهر بودند و در سال 1365 نقاط بیشتر از 10000 نفر و نقاط دارای شهرداری شهر شناخته شدند.

در شناخت شهر الف )ساختارهای فیزیکی ، ب)انسانی ، ج)اجتماعی و فرهنگی ، د)استقرار عناصر و نمادها

نظر مارکس دریو :شهر باید همه جانبه بررسی شود . و منطقه بزرگی که به منظور حیات انسانها ساخته شده است .

سوال تستی مهم :

اسوالد اسپنگر کدام یک از مراحل زیر را در تشکیل و تکامل شهر بیان نمی کند ؟

1)به شکل روستا و تصویری از طبیعت  2 )انکار طبیعت و تبدیل به روستا شهر

3)تخریب کامل طبیعت و تبدیل به جهانشهر  4)سیر قهقرایی و دوران خودکشی شهر

گزینه 2 صحیح است .

اسپنگلر شهر رم را به عنوان مثال می آورد که مراحل روستایی ،شهری و جهانشهری را به توالی پیموده است .

تمام شهرهای تکامل یافته گذشته روستا نبوده اند به عنوان مثال اسکندر مقدونی شهر اسکندریه را بنا نهاد و لنین گراد نیز از این قبیل شهرهاست .

پاتریک گدس برای تکامل شهر 6 مرحله را بیان می کند :

1)ائوپولیس:نوزاد شهر یا جامعه  روستایی

2)پولیس:اجتماع نسبی ساکنان

3متروپولیس :پیشی گرفتن نسبت شهرهای دیگر

4)مگالاپلیس :دوره فبل از زوال شهر

5)تیرانا پلیس :شهر انگلی در برابر ناحیه و کشور

6)نکروپلیس :شهر مدفن تمدنها میشود .

طبق نظر اسپنگلر ،ممفورد و گدس گذر از مرحله روستایی به شهری بزرگ لازمه اش دوری از طبیعت و مقابله با عوامل جغرافیایی است .

از نظر فردریک راتزل جغرافیدان جبرگرای آلمان شکل گیری شهر وابسته به خاک و وسعت زمین است .

ویدال دولابلاش بانی مکتب اختیار و امکان گرا در طبیعت می گوید تشکل شهر وابسته به طبیعت روزگار است و اجباری نیست .

فاتالیسم جغرافیایی عبارتست از :جبر محیطی

ورکوتکا شهر سرما که امروزه به یک شهر بزرگ تبدیل شده است و هم چنین شهر کویت روزگاری مقهور عوامل طبیعی بودند .

شهر در نگاه معماران بیشتر از دید زیبایی و هنر مد نظر است .

در دید مدیران شهری نیز شهر بیشتر از نظر شبکه لرتباطی مد نظر است . برازلیا و فلورانس ایتالیا همگی از دید هنری و تاریخی مد نظر هستند .

شهرسازی پیش از انکه به عنوان دانش هنری مطرح باشد مجموعه ایست از تکنیکها و روشها در عمران شهری

مشکلات شهرسازان مدیران شهری :الف :اشغال زمین ، ب:تراکم شهری و شهرگرایی

پ:بخش مرکزی شهر

از دیدگاه شهر سازان با تدوین پلان اشغال خاک و زمین شهری می توان جهت داری در عمران شهری را در پیش گرفت .

تراکم در شهرگرایی :ایجاد مشکل در جهت تعیین ضریب اشغال خاک

مرکز شهر محل فعالیت صنایع و معماری و هنری است . (ارشد 87 )

مسائل مهمی که شهرسازان در موقعیت یابی جغرافیایی شهر با آن رو به رو هستند .

1)رفت و امد شهری

2)بهداشت و رفاه شهری

3)مسائل اقتصادی و اجتماعی شهر

4)زیبایی شهر

مهمترین وظیفه برنامه ریزان شهری چیست ؟بیان و تحلیل مرفولوژی شهرها

در شهرهای جدید :گروههای کارگری بیشتر در پیرامون شهرها زندگی می کنند ولی در امریکا  افراد فقیر در مرکز شهر ساکنند و حومه ها محل افراد ثروتمند هتند .

در منطقه بندی شهری :بهای زمین بر حسب محلات و حداکثر تراکم تعیین میشود.

بزرگترین شاهکار هنری جمعی و ملی در بطن برنامه ریزان شهری :حفظ ریبایی شهری

طرح باغشهر به وسیله هاورد پیشنهاد شد .

شهر برای جغرافیدانان در ابتدا با مفهمو فضای جغرافیایی روشن است. و اولین عاملی که مشخص کننده هشر است موقه و مقر جغرافیایی شهر است .

شخصیت شهر از قلب و بخش مرکزی شهر نشات می گیرد که جغرافیدانان به آن هسته شهر ی می گویند .

بحث ترمینولوژی یا واژه شناسی به جغرافیدانان کمک می کند .